İçeriğe geç
Teklif & Satış Süreçleri

Teklif Talebi (RFQ) Nedir? Müşteriden Gelen İsteğe Doğru Cevap Verme

Teklif talebi, müşterinin sizden fiyat ve koşul istediği yazıdır, kendisi teklif değildir. Gelen talebi nasıl okuyacağınızı ve eksiksiz cevaplayacağınızı örnekle anlattık.

Teklifhazır EditörTeklifhazır içerik ekibiGüncellendi: 6 dk okuma
Teklif Talebi (RFQ) Nedir? Müşteriden Gelen İsteğe Doğru Cevap Verme

Bu yazıyı yapay zekâ ile özetleyin:

Teklif talebi (RFQ, İngilizce "Request for Quotation"), müşterinin ne istediğini yazıp sizden fiyat, teslim süresi ve koşul istediği yazıdır. Kendisi bir teklif değil, bir sorudur. Teklif ise bu soruya verdiğiniz ve belli bir süre geçerli olan fiyat ve koşul beyanıdır.

Bu yazıda talebi nasıl okuyacağınızı, eksik bilgi olduğunda ne soracağınızı ve hızlı ama eksiksiz nasıl cevap vereceğinizi örnek bir firma üzerinden göreceksiniz.

Teklif talebi (RFQ) nedir? Tanım ve amacı

Teklif talebi, alıcının ihtiyacı netleştiğinde tedarikçilerden aynı koşullarla fiyat istemesidir. Türkçede "fiyat teklifi talebi", "teklif isteme" ya da kısaca "teklif talebi" olarak geçer. Bazı kurumsal yazılımlarda satış tarafında "inquiry" adıyla da karşınıza çıkabilir.

Alıcının amacı, aynı ürün veya hizmet için birden fazla tedarikçiden karşılaştırılabilir fiyatlar toplamaktır. Bu yüzden iyi hazırlanmış bir talepte ürün, miktar, teslim yeri ve istenen süre açıkça yazar.

Talep iki şekilde gelebilir:

  • Davetli talep: Alıcı yalnızca daha önce çalıştığı ya da güvendiği birkaç tedarikçiye yazar.
  • Açık talep: Belirli şartları karşılayan her tedarikçi teklif verebilir.

RFQ, RFP ve RFI arasındaki fark

Bu üç kısaltma sık karıştırılır:

  • RFI (bilgi talebi): Alıcı henüz ne alacağını bilmez; hangi tedarikçilerin ne yapabildiğini öğrenmek ister.
  • RFP (çözüm/öneri talebi): İhtiyaç daha geniş veya karmaşıktır. Fiyatın yanında yaklaşım, yetkinlik ve proje planı da değerlendirilir.
  • RFQ (teklif talebi): Ürün ve miktar bellidir. Belirleyici olan çoğu zaman fiyat ve koşullardır.

Günlük satın almada en sık karşılaşacağınız RFQ'dur. Size gelen e-posta "8 adet kamera, kurulum dahil fiyatınızı rica ederiz" diyorsa bu bir RFQ'dur.

Kamu ihalesindeki "teklif" ile karıştırmayın

Kamu kurumlarının açtığı ihaleler 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu gibi ayrı mevzuata tabidir; teklifin biçimi, süresi ve teminatı mevzuatla belirlenir. Özel sektördeki teklif talebi ise iki firma arasındaki ticari bir yazışmadır. Kamu tarafındaki süreç için ihale teklif hazırlama rehberimize bakabilirsiniz.

Teklif talebi ile teklif arasındaki fark

Talebi alıcı yazar, teklifi satıcı hazırlar. Talep kimseyi bir şey satın almaya bağlamaz. Teklif ise belirttiğiniz geçerlilik süresi boyunca verdiğiniz fiyat ve koşulların arkasında durduğunuz anlamına gelir.

Teklif talebi (RFQ)TeklifSipariş (PO)
Kim hazırlar?AlıcıSatıcıAlıcı
Ne söyler?"Şunu istiyoruz, fiyatınız nedir?""Şu fiyata, şu koşullarla, şu süre içinde yaparız.""Teklifinizi kabul ediyoruz, siparişimiz budur."
BağlayıcılıkSatın alma taahhüdü yokGeçerlilik süresi boyunca satıcı için bağlayıcı sayılabilirTaraflar arasında taahhüt oluşturur

Bağlayıcılık, sözleşmeye ve yazışmaların içeriğine göre değişebilir; firmanıza özel durumlar için bir avukata danışın. Teklif ile sipariş arasındaki ayrımı teklif ve sipariş farkı yazımızda ayrıntılı anlattık.

Bir teklif talebinde hangi bilgiler yer almalı?

Eksiksiz bir talep, tahmin yürütmenize gerek bırakmaz. Gelen talebi şu listeyle kontrol edin:

  • Ürün veya hizmetin tanımı, teknik özellikleri, varsa marka/model tercihi
  • Miktar ve birim (adet, metre, saat, set)
  • Teslim yeri ve şekli (fabrikadan teslim, adrese teslim; ihracatta FOB, CIF gibi)
  • İstenen teslim veya bitiş tarihi
  • Ödeme beklentisi (peşin, vadeli, avans + kalan)
  • Para birimi (TL, döviz)
  • Kurulum, montaj, eğitim, garanti beklentisi
  • Numune veya özel paketleme isteği
  • Tekliflerin son gönderim tarihi ve iletileceği kişi

Bu maddelerden biri eksikse fiyat vermeden önce sorun. Sonradan "biz kurulum dahil sanmıştık" demek iki tarafı da yorar.

Müşteriden teklif talebi geldiğinde izlenecek adımlar

Bir örnekle gidelim. Güvenlik sistemleri kuran Kuzey Teknik'e Deniz Kafe'den şu e-posta geliyor: "Kafemiz için 8 kameralı kayıt sistemi istiyoruz, kurulum dahil fiyatınızı iletir misiniz?"

  1. Talebi aldığınızı bildirin. Aynı gün kısa bir dönüş yapın ve teklifi ne zaman göndereceğinizi yazın.
  2. Talebi listeyle karşılaştırın. Kuzey Teknik fark ediyor: kaç kameranın dış mekânda olacağı, kayıtların kaç gün saklanacağı ve kablolamanın nereden geçeceği belli değil.
  3. Eksikleri tek seferde sorun. Soruları parça parça değil, tek e-postada toplayın.
  4. Gerekirse keşif yapın. Montaj içeren işlerde yerinde bakmak, fiyatı tahmine dayanmaktan kurtarır.
  5. Maliyeti ve kârı hesaplayın. Malzeme, işçilik, nakliye ve bir kerelik giderleri ayrı ayrı yazın.
  6. Teklifi hazırlayıp gönderin. Geçerlilik süresi, ödeme ve teslim şartları açık olsun.
  7. Takip tarihini not edin. Teklifin kimde beklediğini ve ne zaman arayacağınızı yazın.

Eksik bilgiyi sormak için şu metni uyarlayabilirsiniz:

Merhaba Ayşe Hanım,

Talebiniz için teşekkür ederiz. Size doğru fiyatı verebilmemiz için birkaç bilgiye ihtiyacımız var:

1. 8 kameranın kaçı dış mekâna takılacak?

2. Kayıtların kaç gün saklanması gerekiyor?

3. Kurulumu mesai dışında mı yapmamızı istersiniz?

Dönüşünüzün ardından teklifimizi 2 iş günü içinde iletiyoruz.

İyi çalışmalar,
Murat Kaya – Kuzey Teknik

Cevaplar geldikten sonra Kuzey Teknik'in hazırladığı teklif şöyle:

KalemMiktarBirim fiyatTutar
IP kamera (3'ü dış mekân)8 adet2.400 ₺19.200 ₺
NVR kayıt cihazı (30 gün kayıt)1 adet6.800 ₺6.800 ₺
Kablo ve montaj malzemesi1 set3.500 ₺3.500 ₺
Kurulum işçiliği1 iş4.500 ₺4.500 ₺
Ara toplam34.000 ₺
İskonto (%5)−1.700 ₺
İskontolu toplam32.300 ₺
KDV (%20)6.460 ₺
Genel toplam38.760 ₺

Örnekte genel KDV oranı olan %20 kullanıldı; ürününüze uygulanacak oranı mali müşavirinizle teyit edin. Teklifin hangi bölümlerden oluşması gerektiğini fiyat teklifi nasıl hazırlanır yazımızda adım adım anlattık.

Teklif talebine hızlı ve eksiksiz cevap verme ipuçları

Hızlı dönmek iyidir, ama yanlış fiyatla hızlı dönmek, doğru fiyatla bir gün geç dönmekten daha pahalıya patlar. Şu alışkanlıklar ikisini birlikte sağlar:

  • Sık sattığınız kalemleri hazır tutun. Birim fiyat, açıklama ve birim bir kez kayıtlı olursa her talepte yeniden yazmazsınız.
  • Şablon kullanın. Ödeme, teslim ve garanti maddeleri her teklifte aynı yerde dursun. Doldurulmuş örnekler için teklif formu örneği yazımıza göz atabilirsiniz.
  • Talebin dilini kullanın. Müşteri "NVR" dediyse siz de aynı ifadeyi kullanın; teklifiniz karşılaştırma tablosuna kolay girsin.
  • Varsayımlarınızı yazın. "Kablolama tavan arasından yapılacaktır" gibi bir not, ileride çıkacak tartışmayı önler.
  • Geçerlilik süresi koyun. Fiyatlarınız kura ve maliyete bağlıysa süreyi kısa tutun. Hangi sürenin uygun olduğunu teklif geçerlilik süresi yazımızda tartıştık.

Teklifhazır gibi bir teklif hazırlama programında müşteri ve ürünlerinizi bir kez kaydedersiniz; kalemleri ekledikçe KDV ve toplam otomatik hesaplanır. PDF'i indirip kendi e-postanızla gönderdikten sonra teklifi "Gönderildi" olarak işaretlerseniz hangi talebe cevap verdiğinizi kolayca görürsünüz.

Teklif talebi → teklif → sipariş süreç zinciri

Süreç çoğu zaman şu sırayla ilerler:

  1. Teklif talebi: Alıcı ihtiyacını yazar ve fiyat ister.
  2. Netleştirme: Satıcı eksik bilgileri sorar, gerekirse keşif yapar.
  3. Teklif: Satıcı fiyatı, koşulları ve geçerlilik süresini gönderir.
  4. Değerlendirme ve pazarlık: Alıcı teklifleri karşılaştırır; revizyon istenebilir.
  5. Sipariş: Alıcı seçtiği teklifi kabul ettiğini yazılı olarak bildirir.
  6. Teslimat ve faturalandırma: İş yapılır, ardından fatura düzenlenir.

Teklif talebi aşamasında henüz bir satış olmadığı için fatura da söz konusu değildir. Her aşamada topun kimde olduğunu bilirseniz takip kolaylaşır. Aşamaları izleme yöntemlerini teklif takibi yazımızda örnek senaryoyla bulabilirsiniz.

Teklif talebi değerlendirmede sık yapılan hatalar

  • Eksik talebe tahminle fiyat vermek. Dış mekân kamerası iç mekân fiyatıyla hesaplanırsa ya zarar edersiniz ya da sonradan fiyat artırmak zorunda kalırsınız.
  • Talebin son tarihini kaçırmak. Alıcı "5 iş günü içinde gelen teklifler değerlendirilecek" dediyse altıncı gün gönderilen teklif değerlendirmeye hiç alınmayabilir.
  • Her talebe girmek. Kapasitenizi aşan, sizin işiniz olmayan ya da yalnızca fiyat kıyaslamak için açılmış taleplere harcanan zamanı hesaplayın. Kibarca "bu işte size yardımcı olamıyoruz" demek de bir cevaptır.
  • İstenmeyen formatta göndermek. Alıcı kendi tablosunu doldurmanızı istediyse yalnızca kendi PDF'inizi göndermeyin; ikisini birlikte iletin.
  • Talebi teklif sanmak. "Fiyat istedi, demek ki alacak" diyerek malzeme ayırmak için erkendir. Taahhüt siparişle başlar.
  • Gönderip unutmak. Takip tarihi yazılmayan teklifler kendiliğinden sonuçlanmaz, unutulur.

Sık sorulan sorular

Teklif talebi göndermek satın alma taahhüdü müdür?

Hayır. Teklif talebi yalnızca fiyat ve koşul isteğidir. Alıcı açısından taahhüt genellikle teklifi kabul edip sipariş verdiğinde oluşur.

Teklif talebine ne kadar sürede cevap verilmeli?

Talepte bir son tarih varsa ona uyun. Yoksa aynı gün talebi aldığınızı bildirip teklifi ne zaman göndereceğinizi yazın. Basit işlerde 1–2 iş günü, keşif gerektiren işlerde keşiften sonraki birkaç gün çoğu zaman makul karşılanır.

Teklif talebinde fiyat istenmezse ne yapmalıyım?

Muhtemelen bir RFI ya da RFP ile karşı karşıyasınız. Yetkinliklerinizi, referanslarınızı ve önerdiğiniz yaklaşımı anlatın; fiyatı ihtiyaç netleştiğinde ayrıca verin.

Teklif talebine cevap vermemek sorun olur mu?

Genel olarak cevap verme yükümlülüğü yoktur; ancak alıcıyla aranızda bir çerçeve sözleşme varsa koşullarına bakın. Sessiz kalmak ilişkiye zarar verebilir. Katılmayacaksanız kısa bir e-postayla bildirin; alıcı bir sonraki talebinde yine size yazabilir.

Gelen talebi listeyle kontrol edip eksikleri sorduktan sonra teklifinizi düzenli bir formatta hazırlamak isterseniz, Teklifhazır'ın ücretsiz planıyla ilk teklifinizi hazırlayabilirsiniz.

Teklifhazır Editör

Teklif hazırlama, fiyatlandırma ve B2B satış üzerine pratik rehberler yazan Teklifhazır içerik ekibi.

Benzer yazılar

Tüm yazılar

Başarılı işletmeler zaten burada. Siz de katılın.

Hiçbir teknik bilgi gerektirmeden, yapay zeka destekli profesyonel teklifler oluşturun.